sustain&play

Araştırma: Net sıfıra geç ulaşmak, aşırı El Niño yıllarını yüzyıllar boyunca artırıyor

Isınan derin okyanus, emisyonlar durduktan çok sonra bile Pasifik'i aşırı olaylara açık tutuyor; Güneydoğu Asya'daki yangın ve pus riski enerji dönüşümünden daha uzun sürecek.

Yazan Emre Başaran1 dakikalık okuma
Gemini
Gemini

Communications Earth & Environment dergisinde 13 Ekim'de yayımlanan bir araştırmaya göre aşırı El Niño olayları, dünya net sıfıra ulaştıktan sonra da yüzyıllar boyunca çok daha sık görülmeye devam edecek; emisyonlar ne kadar geç durursa bu olaylar o kadar sıklaşacak.

Bulgu en çok Güneydoğu Asya'yı ilgilendiriyor. El Niño bölgeye yangınların ve pusun yayılmasına yol açan kuru hava getiriyor, pirinç ve palm yağı hasadını düşürüyor, palm yağı fiyatlarını yükseltiyor. Araştırma, bu riskin fosil yakıtlardan uzaklaşma sürecinden daha uzun süreceğini ve dönüşüm geciktikçe büyüyeceğini gösteriyor.

Araştırmanın ana iklim modelinde aşırı olaylar, sanayileşme öncesinde El Niño olaylarının yüzde 1,73'ünü oluşturuyordu. Emisyonlar 2030'da durduğunda bu oran yüzde 16,4'e, yani yaklaşık 10 katına çıktı. Emisyonlar 2060'ta durduğunda ise yüzde 26,3'e, yaklaşık 15 katına ulaştı.

Melbourne Üniversitesi ve Avustralya Araştırma Konseyi (ARC) 21. Yüzyıl Hava Durumu Mükemmeliyet Merkezi'nden araştırmacılar, bu etkinin kaynağını emisyonlar sona erdikten çok sonra da ısınmaya devam eden Güney Okyanusu'na ve derin okyanusa bağladı. Bu ısınma alize rüzgarlarını zayıflatıyor ve doğu Pasifik'i sıcak tutuyor.

Araştırmanın baş yazarı Aditya Sengupta yaptığı açıklamada, "Atmosfer ve okyanus yüzeyi görece hızlı uyum sağlayabiliyor, derin okyanus ise ısıyı yüzlerce, hatta binlerce yıl boyunca emip geri veriyor. Bu da okyanusa geçmiş sera gazı emisyonlarına dair uzun bir hafıza kazandırıyor" dedi.

Uluslararası Ormancılık Araştırmaları Merkezi'ne (CIFOR) göre Endonezya'da 2015 El Niño'su sırasında çıkan yangınlar 2,6 milyon hektarlık alanı yaktı ve ülkeye en az 16,1 milyar dolara mal oldu.

Bu haber, Kelvin Yap'ın 15 Ekim 2026'da Eco-Business'ta yayımlanan haberine dayanmaktadır. Orijinal habere ulaşmak için: https://www.eco-business.com/news/later-net-zero-means-more-extreme-el-nino-years-for-centuries-study-finds/

Bu içerik yapay zeka araçlarının desteğiyle hazırlanmış, yayına alınmadan önce editör tarafından kontrol edilmiştir.

İlgili içerikler