'Godzilla seviyesi': Fosil yakıt kullanımı El Niño'yu yüzde 36 şiddetlendirdi
Science dergisinde yayımlanan yeni bir araştırma, insan kaynaklı küresel ısınmanın doğal Pasifik döngüsünü 'Godzilla' seviyesinde aşırı hava olaylarına dönüştürdüğünü ortaya koydu.
University of Michigan liderliğindeki bir araştırma ekibinin Science dergisinde yayımladığı çalışma, fosil yakıt kaynaklı küresel ısınmanın El Niño hava olaylarını sanayi öncesi döneme kıyasla yüzde 36 daha şiddetli hale getirdiğini ortaya koydu. Bu bulgu, aynı zamanda Avustralya'nın ulusal bilim ajansı CSIRO tarafından da bağımsız olarak doğrulandı.
Araştırmanın en çarpıcı yönü, şiddet artışının nedenine dair sunduğu tarihsel kanıt. Bilim insanları, Galápagos Adaları'ndaki 900 yıllık mercan fosillerini inceleyerek, son yıllardaki aşırı El Niño olaylarının doğal döngülerle açıklanamayacağını, asıl tetikleyicinin atmosfere salınan sera gazları olduğunu belirledi. University of Michigan araştırmacılarına göre bu kanıt, 'Godzilla' olarak adlandırılan yıkıcı güçteki El Niño'ların artık bir istisna olmaktan çıktığını gösteriyor.
Gelecek senaryoları daha da endişe verici. NOAA (ABD Ulusal Okyanus ve Atmosfer İdaresi) modelleri, agresif emisyon senaryolarının devam etmesi halinde, aşırı El Niño olaylarının sıklığının 21. yüzyılın sonuna kadar her 20 yılda birden her 10 yılda bire yükselebileceğini öngörüyor. Bu tahmin de CSIRO tarafından doğrulandı.
Bu bilimsel veriler, son dönemdeki hava olaylarıyla da örtüşüyor. Dünya Meteoroloji Örgütü (WMO), 2023-2024 dönemindeki güçlü El Niño döngüsünün, 2024 yılının kayıtlara geçen en sıcak yıl olmasına doğrudan katkı sağladığını teyit etti. Bu gözlem, Copernicus İklim Değişikliği Servisi tarafından da bağımsız olarak doğrulandı.
Türkiye'ye Yansıması: Rekor Sıcaklıklar ve Kuraklık Riski
Küresel ısınma ve El Niño birleşiminin yıkıcı etkisi Türkiye'de de hissedildi. Meteoroloji Genel Müdürlüğü (MGM) verilerine göre, 2023-2024 döneminde bazı bölgelerde 45°C'nin üzerine çıkan rekor sıcaklıklar kaydedildi. Uzmanlar bu durumun tarımsal üretim ve su kaynakları için ciddi bir tehdit oluşturduğunu belirtiyor. Prof. Dr. Şermin Tağıl gibi iklim bilimciler, mevsim normallerinin çok üzerinde seyreden sıcaklıkların hem tarımsal verimliliği düşürdüğünü hem de baraj doluluk oranlarını kritik seviyelere çektiğini vurguluyor.
Araştırma, fosil yakıt ekonomisinin sadece kademeli bir ısınmaya değil, gezegenin binlerce yıllık doğal iklim döngülerinin dozunu artırarak onları yıkıcı kriz tetikleyicilerine dönüştürdüğüne dair şimdiye kadarki en güçlü kanıtı sunuyor.
Bu içerik yapay zeka araçlarının desteğiyle hazırlanmış, yayına alınmadan önce editör tarafından kontrol edilmiştir.
